Viêm màng não là tình trạng viêm các lớp màng bao quanh não và tủy sống, thường xảy ra do nhiễm trùng. Trẻ em, đặc biệt là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, là nhóm dễ bị ảnh hưởng nhất bởi căn bệnh này. Việc nhận biết và điều trị sớm là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe của trẻ.
Nguyên nhân Gây Viêm Màng Não
Viêm màng não ở trẻ em thường do hai nguyên nhân chính:
- Vi khuẩn:
- Ở trẻ sơ sinh:
- Liên cầu nhóm B (Group B Streptococcus).
- Escherichia coli.
- Listeria monocytogenes.
- Ở trẻ lớn hơn:
- Streptococcus pneumoniae (phế cầu khuẩn).
- Neisseria meningitidis (não mô cầu).
- Virus:
- Một số loại virus như enterovirus có thể gây viêm màng não ở trẻ em, thường nhẹ hơn và ít nguy hiểm hơn viêm màng não do vi khuẩn.
Viêm màng não là tình trạng viêm các lớp màng bao quanh não và tủy sống
Triệu chứng của viêm màng não
Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ:
- Quấy khóc không rõ nguyên nhân, không thể dỗ.
- Bỏ bú hoặc bú kém.
- Sốt cao hoặc hạ thân nhiệt bất thường.
- Nôn mửa không rõ nguyên nhân.
- Thóp phồng: Dấu hiệu đặc trưng ở trẻ dưới 3 tháng tuổi.
Trẻ lớn hơn và thanh thiếu niên:
- Sốt cao đột ngột.
- Đau đầu dữ dội.
- Cổ cứng: Khó hoặc đau khi cử động cổ.
- Co giật.
- Rối loạn ý thức: Trẻ có thể trở nên lơ mơ hoặc mất tập trung.
Dấu hiệu cần khám ngay:
Nếu trẻ xuất hiện các dấu hiệu sau, cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay:
- Lơ mơ hoặc mất ý thức.
- Cổ cứng kèm theo sốt.
- Co giật nhiều lần.
Thóp phồng là một trong những dấu hiệu cảnh báo viêm màng não ở trẻ sơ sinh
Chẩn đoán viêm màng não
Để xác định viêm màng não, bác sĩ thường thực hiện:
- Chọc dò tủy sống:
- Lấy mẫu dịch não tủy để xác định tác nhân gây bệnh.
- Xét nghiệm máu:
- Đánh giá tình trạng nhiễm trùng và các yếu tố liên quan.
- Chụp CT hoặc siêu âm:
- Loại trừ các vấn đề như áp xe não trước khi chọc dò tủy sống.
Chọc dò tủy sống là phương pháp chẩn đoán quan trọng để xác định viêm màng não
Điều trị viêm màng não
Viêm màng não do vi khuẩn:
- Kháng sinh tiêm tĩnh mạch:
- Điều trị nhanh chóng là bắt buộc để ngăn chặn sự lây lan của vi khuẩn.
- Corticosteroid:
- Giảm viêm và nguy cơ tổn thương não.
Viêm màng não do virus:
- Thường tự khỏi, nhưng cần theo dõi triệu chứng và hỗ trợ điều trị khi cần.
Theo dõi và chăm sóc:
- Trẻ được điều trị viêm màng não có thể cần theo dõi lâu dài để phát hiện các biến chứng như mất thính lực, khó khăn học tập, hoặc động kinh.
Phòng ngừa viêm màng não ở trẻ em
- Tiêm vắc-xin:
- Vắc-xin phòng ngừa các bệnh do phế cầu khuẩn, não mô cầu, và Haemophilus influenzae type b (Hib) là biện pháp hiệu quả nhất để giảm nguy cơ mắc viêm màng não.
- Kháng sinh dự phòng:
- Trong trường hợp trẻ tiếp xúc gần với người bệnh, bác sĩ có thể chỉ định kháng sinh dự phòng để ngăn ngừa lây nhiễm.
Lưu ý quan trọng
Viêm màng não là bệnh lý nguy hiểm, có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề nếu không được điều trị kịp thời. Việc nhận biết các triệu chứng sớm và tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức là rất cần thiết để bảo vệ sức khỏe của trẻ.
Nguồn: msdmanuals
